.
Door Gerhard Schreurs op 02-04-2008
Vormgeving: 8/10
Gebruiksgemak: 8/10
Tevredenheid: 5/10
Beoordeling: 7/10
Deze speakerset is van conventionele opzet, er zijn twee boxjes van zo'n 32 cm hoog, 13 cm diep en 9 cm breed. In het rechter boxje is de versterker ingebouwd, daarom zitten voorop die box de draaiknopjes voor bass, treble en volume. De linker box wordt gevoed via een daar vast aan gemonteerd snoertje met een vergulde cinch/tulp/RCA-stekker, die in het RCA-chassisdeeltje achterop de rechter box wordt gestoken. De ingangsaansluiting is een 3,5 mm stereo chassisdeeltje. Voor connectie met bijv. een MP3-speler wordt een kabeltje met aan beide zijden een 3,5 mm stereo-jack bijgeleverd. Er is tevens een verloopstukje van tulp/cinch/RCA naar 3,5 mm, zodat ook het standaard line-out snoer (wit links /rood rechts) van bijv. een CD-speler kan worden aangesloten. Voor de netvoeding dient een losse in zwarte kunststof ingebouwde transformator met aan één zijde een standaard Euro-netsnoer en aan de andere zijde een laagspanningsnoer met een standaard voedingsplug; zeg maar een wat grotere versie van die aan een Nokia-lader. Omdat uitgang, ingang en voeding allemaal eigen plugtypes hebben, is verwisselen en schade uitgesloten.
Er zijn legio varianten van dit soort sets gebouwd, die doorgaans werden verkocht als PC-speakers. Ze hebben een klein 2-wegs systeem (klein hoge tonen koepeltweetertje en een mini-conuswooftertje) en een klein baspoortje dat voor wat extra oppeppen van de lage tonen moet zorgen. In de 90-er jaren kenden we deze setjes in beige, de kleur die monitoren toen hadden, en ze kwamen van merken als Target, eveneens Creative, SoundMaster, SuperTech en allerlei Chinese en Taiwanese fantasie-handelsmerken. De ingebouwde versterker was meestal op chip-basis, het afgegeven vermogen lag tussen de 2 en 20 Watt per kanaal, waarbij idioot hoge waarden onder zeer zeldzame omstandigheden werden opgegeven ('"peak power" of "Root Means Square") van getallen tot wel 180 Watt, om beter te ogen in de folder en op het winkelschap.
Dit setje, hoewel het zeer fraai oogt, is geen enorme uitzondering op dat oude concept. De T40 is gebaseerd op de kleinere beginversie T20, waar één woofertje met weefselconus en een tweetertje is ingebouwd. Het gat van de baspoort zit bovenin. Het woofertje heeft een diameter van 7,5 cm en een zachte rand, waardoor een grote uitslag en een vrije beweging mogelijk is, wat nodig is om bij basweergave zo weinig mogelijk mechanische weerstand te ondervinden. De tweeter is een geïmpregneerd koepeltje van geweven stof, met zo'n 3 cm diameter. De T40 is iets hoger/langer en heeft twee identieke woofertjes per box ingebouwd, waardoor er iets meer nadruk op het basaandeel is. Omdat de woofers identiek zijn, is er van het gebruik van twee i.p.v. één geen lagere bodemfrequentiegrens van te verwachten. Een iets lagere frequentie is eerder te danken aan het iets grotere boxje, dat een iets groter volume en daardoor een iets lagere resonantiefrequentie zal hebben. De T20 en de T40 hebben bovendien dezelfde versterker, zodat twee woofers samen hooguit wat beter mechanisch rendement leveren dan één woofer dat in z'n eentje kan. Theoretisch kun je de conusoppervlakken van meerdere woofers optellen, maar bij zulke kleine dingen zet dat weinig zoden aan de dijk.
Het setje ziet er wél gelikt uit; indrukwekkend zelfs. De schermfrontjes voor de speakertjes kunnen worden verwijderd. Ze zijn met steekpennetjes in rubber busjes op de boxfrontjes gedrukt en kunnen dus ook weer makkelijk worden teruggeplaatst. Vooral met vrij zicht op de speakertjes geeft de finish van de geweven conusjes en de koepeltjes een sterke gelijkenis met high-end miniboxen en studio-monitorboxen en daardoor worden de verwachting hoog gespannen. Voor de verkoopprijs van rond de 119 Euro lijkt het T40-setje tenminste optisch al behoorlijk waar voor het geld. Creative geeft een RMS-vermogen van zo'n 14 Watt per kanaal aan en dat is vrij realistisch. De transformator (20 Volt) zou fracties van seconden inderdaad 1,5 à 2 Ampere kunnen leveren en dat zou de behoefte voor kortstondig 2 x 14 Watt kunnen dekken. Met ouderwetse HiFi kwaliteitsboxen met speakers van hoog rendement was 3 Watt per kanaal vroeger genoeg om de kalk van het plafond te krijgen, dus zou 2 x 14 voor "dichtbij-gebruik" meer dan genoeg moeten zijn. Het versterkertje zal rond een power-IC met geïntegreerde eindtrappen zijn opgebouwd, dat is vaak het geval bij dit soort consumentenelectronica. Ik schat het continu uitgangsvermogen in op 3 à 5 Watt per kanaal als er wordt gestreefd naar beperken van harmonische vervorming tot zo'n 1 à 2 %.
Ik kocht het setje voornamelijk voor versterking van een MP3-spelertje, met name die in mijn onlangs aangeschafte Nokia N95. Die heeft van zichzelf al een goed ingebouwd versterkertje, dat tot een behoorlijk headsetgeluidsniveau met weinig ruis en vervorming in staat is. Ingeplugd in een wat ouder PC-speakersetje (zo'n Target-setje van "120 Watt RMS", zoals eerder al genoemd) vielen de tekortkomingen van zo'n oudere generatie PC-speakerset tegen. Er zaten gaten in het basbereik, er was irritante dreun rond het resonantiegebied van de plastic boxjes en er was weinig hoog. Ik had van dit T40-setje betere verwachtingen.
En met woofertjes de helft kleiner als die in het oude Target-setje was het laag inderdaad al beter. Maar ook hier was de resonantiefrequentie van een paar honderd Hertz irritant goed te horen in diverse muziekpassages. Meer opvallend nog was het teleurstellend afwezige echte hoog. Sprankelend hoge tonen zijn met goedkope electronica en simpele tweetertjes juist probleemloos te maken; het is het lage gebied dat voor 'n behoorlijke weergave dit soort setjes duur maakt. Echt laag vergt grote duurdere speakers en kasten en voedingen, veel luchtverplaatsing en veel versterkervermogen, waarbij vervorming bovendien nog eens veel sneller door de mand valt dan bij hoge tonen. Afwezigheid van echt hoog was daarom een bijzondere tegenvaller, want volgens m'n Sennheiser headset gaf de N95 die wel degelijk prima door. Boven de 10.000 Hertz is de afval bij de T40 al enorm en die 20.000 Hertz (de opgegeven bovengrens) is er volgens mij niet of nauwelijks; en zo ja dan in een factor 4 tot 16 minder, en da's een afval van 12 deciBel of meer. Het midden is redelijk, maar dat is voor weinig boxen een probleem, ook niet voor de kleinsten en goedkoopsten. Het laaggebied is bij de T40 een heuvellandschap. Er zijn inderdaad lage tonen van rond de 50 Hertz (opgegeven benedengrens) hoorbaar, maar de sterkte ervan loopt niet lineair door tot aan de resonantiefrequentie. Er zitten gaten en "dalen" tussen de pieken, waardoor de bassen bij sommige muzieksoorten rommelig en kaal of plasticachtig hol klinken. Het setje viel vooral door de mand bij weergave van geluidsopnamen van Engelse diesellocomotieven, die enorm dreunende laagfrequente uitlaatgeluiden hebben. Het imposante effect daarvan kwam lang niet altijd over zoals het met een goede headset of een volwaardig HiFi-set te beleven viel. Maar dat kan natuurlijk technisch ook onmogelijk met zo'n klein setje. Eigenlijk is het nog knap dat het klinkt zoals het doet, dat was 20 jaar geleden met deze materialen nog niet mogelijk. Toch is de prijs van zo'n 119 Euro meer terug te vinden in het indrukwekkende uiterlijk dan in opzienbarende prestaties, want die zijn minder dan in de gemiddeld lyrische reviews die ik over deze boxjes gesuggereerd heb gezien. Noem het dus "gemiddeld goed" en niet "daverend"of "revolutionair". De materiaalafwerking daarentegen vind ik prima, het blijft er leuk uitzien en zelfs je oren gaan er subjectief wat meer sympathiek naar "hangen". Zou dit zo'n voorbeeld zijn van zintuigen die een waarneming positiever maken dan-ie in werkelijkheid is, om die kleine vervelende gevoeltjes van teleurstelling onder de mat te vegen en een goed gevoel over te houden?
Tot slot nog de combinatie met de Nokia N95; gebleken is dat de output daarvan naar bijv. een headset redelijk onvervormd blijft als het volume beneden 80% van volle uitsturing wordt gehouden. Voor een kamervullend volume moet de volumeknop van het T40-setje dan helemaal open en wordt de accu van de N95 vlot leeggetrokken (leeg binnen 2 uur spelen). Dit kan gerekt worden tot 2,5 à 3 uur door de Nokia op 60 of 70% te zetten, waarbij de T40 dan niet al te luid presteert, maar wél nagenoeg zonder vervorming. De versterkingsfactor is dus vergelijkbaar aan die van de eerdere generaties PC-boxjes en het rendement van de gebruikte speakertjes is na zoveel jaren electronische doorobntwikkeling niet veel hoger geworden. Maar bij een luisterafstand van ongeveer 1 meter (dichterbij wordt het druk en vermoeiend) en met de speakers in de hoek van een ruimte (doet veel voor de basweergave) is er plesant naar te luisteren. Maar wie een breder frequentiespectrum wil, kan beter een combinatie van een subwoofer en zorgvuldiger gebouwde satellieten kiezen, omdat er dan een heel stuk laag en vooral hoog bij zal komen.
Deze ervaring vond ik nuttig: Ja / Nee